Kâr payı nasıl hesaplanır?

Aylık kâr payı oranı ne anlama gelir?

Katılım bankaları oranları genellikle aylık olarak ilan eder: örneğin konut finansmanında %2,89. Bu, finanse edilen tutarın her ay %2,89'unun taksite eklendiği anlamına gelmez. Oran, taksit tutarını belirleyen formülün bir girdisidir.

Bu ayrımı gözden kaçırmak, faizsiz finansmanla ilgili en yaygın hesap hatasıdır. Doğru sonuç, eşit taksitli ödeme planlarında kullanılan anüite formülüyle bulunur.

Taksit formülü

Eşit taksitli bir planda aylık ödeme şu şekilde hesaplanır:

Taksit = A × r × (1 + r)^n / ((1 + r)^n − 1)

Burada A finanse edilen tutar (mal bedeli eksi peşinat), r aylık kâr payı oranının ondalık karşılığı (%2,89 için 0,0289) ve n toplam vade ayıdır. Toplam geri ödeme, taksit tutarının vade sayısıyla çarpımıdır; toplam kâr payı ise bu tutardan finanse edilen anaparanın düşülmesiyle bulunur.

Adım adım örnek

3.000.000 TL değerinde bir konut, 900.000 TL peşinat ve 120 ay vade ile finanse edilsin. Finanse edilecek tutar 2.100.000 TL, aylık temsilî oran %2,89 olsun.

r = 0,0289 ve n = 120 değerleri formüle konduğunda aylık taksit yaklaşık 62.745 TL, toplam geri ödeme yaklaşık 7.529.000 TL ve toplam kâr payı yaklaşık 5.429.000 TL olarak çıkar.

Aynı tutar 60 ay vadeyle finanse edilseydi aylık taksit yükselecek, ancak toplam kâr payı belirgin biçimde düşecekti. Vade uzadıkça taksit rahatlar, toplam maliyet artar; bu ödünleşim her karşılaştırmanın merkezindedir.

Toplam maliyete giren diğer kalemler

Sadece taksit toplamına bakmak eksik bir tablodur. Gerçek maliyete şu kalemler de dahildir:

• Dosya / tahsis masrafı ve varsa istihbarat ücreti
• Konutta ekspertiz (değerleme) ücreti ve ipotek tesis masrafları
• Zorunlu DASK ve talep edilen konut/hayat sigortası primleri
• Taşıtta rehin işlemleri ve kasko şartı bulunup bulunmadığı
• Hesap işletim, kart veya sigorta gibi paket şartına bağlanmış ürünler

Karşılaştırırken yapılan üç yaygın hata

Birincisi, farklı vadelerdeki teklifleri yan yana koymak. 60 aylık bir teklifin taksitiyle 120 aylık bir teklifin taksitini karşılaştırmak anlamlı bir sonuç vermez.

İkincisi, masrafları hesaba katmamak. Oranı bir miktar düşük ama masrafları yüksek bir teklif, toplamda daha pahalı çıkabilir.

Üçüncüsü, kampanya oranının hangi koşulla geçerli olduğunu okumamak. Bazı oranlar yalnızca ilk aylar, belirli bir tutar aralığı veya maaş taşıma gibi ek şartlarla geçerlidir.

Doğru karşılaştırma nasıl yapılır?

Tek doğru yöntem, tüm kurumlardan aynı tutar ve aynı vade için toplam geri ödeme tutarını yazılı olarak istemektir. Karşılaştırmayı oran üzerinden değil, toplam ödenecek tutar üzerinden yapın.

Sitemizdeki hesaplama araçları bu tabloyu hızlıca kurmanız için tasarlanmıştır; ancak bağlayıcı olan, kurumun size verdiği resmi tekliftir.